Amigas das Árbores de Vigo esixe a conservación das árbores da urbanización Hernán Cortés/María Berdiales

A Asociación Amigas das Árbores de Vigo, entidade sen ánimo de lucro comprometida coa protección e conservación do patrimonio arbóreo urbano e natural da cidade, desexa manifestar a súa profunda preocupación pola posíbel eliminación de tres árbores de gran porte no ámbito da actuación urbanística situada nas rúas Hernán Cortés/María Berdiales.

Segundo as novas recollidas en medios de comunicación (ver: "Una nueva plaza y dos edificios de ocho alturas en el centro de Vigo") e información urbanística dispoñible, no proxecto inicial contemplábase a conservación expresa destas tres árbores senlleiras, situadas na parcela afectada e de elevado valor ecolóxico e paisaxístico.

Porén, contamos con información fiable segundo a cal, contravindo o previsto no propio proxecto, a promotora estaría a planificar a súa eliminación, empregando a habitual e desacreditada fórmula do "transplante", que xa foi empregada noutras actuacións da cidade con resultado fatal para as especies afectadas.

Cítase como antecedente directo a tala dos cedros da Ronda de Don Bosco durante as obras de humanización da zona, pese a que nun primeiro momento figuraban como “conservados”. Esta práctica repítese como unha estratexia para acalar a oposición veciñal e ambientalista durante a fase inicial do proxecto.

CONSIDERACIÓNS LEGAIS E NORMATIVAS:

1. A Ordenanza Municipal de Zonas Verdes e Espazos Naturais do Concello de Vigo (OMA) establece, no seu artigo 4, o principio de conservación do arborado urbano e a obriga de evitar calquera eliminación innecesaria de especies arbóreas consolidadas. 

2. O Prego Técnico do contrato de mantemento de zonas verdes actualmente en vigor, especifica que o transplante de árbores de gran porte só pode realizarse con criterios técnicos rigorosos e previa autorización municipal, baseándose nun informe detallado sobre a viabilidade e impacto da operación.
   

3. A política europea de adaptación ao cambio climático, e as directrices nacionais en materia de infraestrutura verde, sinalan como prioridade a conservación de árbores maduras en solo urbano como mitigadores do efecto illa de calor, reguladores hídricos e soporte da biodiversidade.

En consecuencia, 

SOLICITAMOS:

1. Que o Concello de Vigo verifique de inmediato que as dúas árbores sinaladas como “a conservar” no proxecto de urbanización en María Berdiales/Hernán Cortés non sexan retiradas nin trasladadas, nin directa nin indirectamente, mediante subterfuxios coma o chamado “transplante”.

2. Que se nos remitan os apartados e informes referidos ao arborado relativos ao proxecto na parcela, para garantir a transparencia no seu cumprimento.

3. Que se obrigue á promotora ao cumprimento estrito do proxecto aprobado, sen modificacións encubertas ou a posteriori en detrimento do arborado, e que se exixa informe de técnico municipal competente para calquera actuación que poida afectar as devanditas árbores.

4. Que se nos responda por escrito no prazo legalmente establecido, indicando as medidas que se van adoptar para garantir a integridade das árbores afectadas e o cumprimento da normativa vixente.

En caso contrario, esta Asociación valorará as vías legais e administrativas procedentes, así como a denuncia pública e social do caso, dada a reiteración de actuacións similares que afectan gravemente ao patrimonio natural urbano de Vigo.

Quedamos á espera dunha pronta resposta,

 

A morte da Faia catalogada en Castrelos, alerta sobre a situación das árbores senlleiras en Vigo

A morte e descatalogación dunha faia centenaria en Castrelos alerta sobre o risco real das árbores senlleiras catalogadas no xardín histórico da Alameda da Praza de Compostela de Vigo.

Foto Atlántico Diario

Dende Amigas das Árbores de Vigo lamentamos profundamente a recente morte dunha faia centenaria no parque de Castrelos, segundo informa a prensa hoxe, e alertamos de que esta perda non é un feito illado nin casual, senón o síntoma dun modelo de xestión forestal urbana que está a poñer en risco o noso patrimonio arborado máis valioso. A morte desta árbore incluida no Catálogo de Árbores Senlleiras de Galicia e protexida por esa figura legal, pónos novamente en alerta sobre a grave situación das árbores senlleiras catalogadas no Xardín histórico da Alameda de Vigo que pode acabar na súa evitable perda.

A situación da Alameda da Praza de Compostela é outro exemplo preocupante. A pesar de tratarse dun xardín histórico protexido, cunha alineación de árbores monumentais, o seu mantemento evidencia prácticas neglixentes que están a afectar directamente a súa saúde e conservación. Así o constata o recente informe técnico emitido pola Estación Fitopatolóxica do Areeiro, da Deputación de Pontevedra, que analizaba o impacto da instalación do "Cíes Market" e outras prácticas agresivas sobre os exemplares da Alameda.

Este informe, xa remitido á Xunta de Galicia e ao Concello de Vigo, recolle a existencia de danos estruturais en raíces e base de tronco, cortes de pólas de gran calibre sen criterio técnico, compactación de substrato e uso de materiais inapropiados, entre outros problemas. Estes datos son de especial gravidade ao tratarse dunha zona sometida a réxime de protección patrimonial, e con árbores que forman parte do Catálogo galego de árbores senlleiras.

A nosa asociación esixe que se poñan en marcha actuacións urxentes para garantir a conservación efectiva destes exemplares, cunha planificación de mantemento profesional, con técnicos cualificados e conforme ás boas prácticas internacionais, como as recollidas no Estándar Europeo de Poda.

O caso da faia de Castrelos, ao igual que os exemplares da Alameda, debería ser un punto de inflexión. A cidadanía ten dereito a espazos verdes ben conservados, vivos, seguros e sans. Non podemos continuar ignorando os sinais que o noso patrimonio vexetal está a enviar.

FONTES:

Remisión á Xunta de Galicia e ao Concello de Vigo do informe da Estación Fitopatolóxica do Areeiro sobre impactos no Xardín histórico da Alameda de Vigo: https://amigasdasarboresvigo.blogspot.com/2025/06/informe-da-estacion-fitopatoloxica-do.html

"Muerte de un árbol que había que proteger”: https://www.lavozdegalicia.es/noticia/vigo/2025/07/18/muerte-arbol-habia-proteger/0003_202507V18C1991.htm

“Castrelos pierde un árbol “senlleiro” y mantiene tres especies”: https://www.atlantico.net/vigo/castrelos-pierde-arbol-senlleiro-mantiene_1_20250717-3921391.html

Caída do Pittosporum undulatum na Alameda de Vigo tralo Herminia

Amigas das Árbores solicitamos ao Concello de Vigo e á Estación Fitopatolóxica do Areeiro un informe sobre as causas da caída do Pittosporum undulatum monumental na Alameda.

A Asociación Amigas das Árbores alerta sobre o impacto das actividades masivas na Alameda
de Vigo, como a feira Cíes Market, e esixe unha investigación técnica que determine as causas
da caída onte dunha das árbores emblemáticas do xardín histórico.

Unha perda significativa para o patrimonio natural de Vigo
O recente colapso dun Pittosporum undulatum monumental no xardín histórico da Alameda de
Vigo, durante a borrasca Herminia, representa unha grave perda para o patrimonio natural e
cultural da cidade. Este exemplar, parte esencial dun espazo catalogado polo seu valor
histórico, sufriu unha caída que podería ter causas máis aló das condicións meteorolóxicas
extremas.
Tal e como ten xa denunciado, a Asociación Amigas das Árbores considera que o impacto
acumulado das actividades realizadas na Alameda, especialmente a instalación anual do Cíes
Market, podería ser un factor coadxuvante. A compactación do solo pola circulación de
maquinaria pesada e a alta afluencia de persoas, así como a presión sobre as raíces e a perda
doutros exemplares próximos, poderían ter contribuído a debilitar a estabilidade da árbore.

Unha chamada á responsabilidade institucional
Amigas das Árbores presentou un escrito formal ao Concello de Vigo solicitando:

1. Un informe técnico completo sobre as causas da caída: avaliando o estado do solo, as raíces do exemplar e o impacto das actividades realizadas na Alameda.
2. Consulta á Estación Fitopatolóxica do Areeiro: para obter unha análise independente e experta que identifique todos os factores que contribuíron á caída do Pittosporum monumental.
3. Medidas preventivas: realizar avaliacións urxentes do estado doutras árbores da Alameda e revisar o uso do xardín histórico como espazo para eventos masivos que poidan poñer en risco o seu patrimonio natural.

"Non só debemos lamentar esta perda, senón actuar con responsabilidade para evitar que
volvan ocorrer casos similares. A Alameda é un espazo protexido que merece ser tratado con
coidado e respecto, afastándoo de actividades incompatibles cos seus valores culturais e
naturais."

Impacto das actividades na Alameda
Amigas das Árbores denuncia que actividades como o Cíes Market, que ocupa a Alameda
durante catro meses ao ano, están xerando un impacto acumulado que pon en perigo a súa
integridade. Entre os efectos identificados pola Asociación, destacan:

• Compactación do solo, dificultando a absorción de auga e nutrientes polas raíces.
• Afectación á estabilidade e saúde das raíces estruturais e de ancoraxe.
• Perda e deterioro de masa arborada e desintegración da rede radicular subterránea, que ofrece protección mutua entre as árbores.

Unha oportunidade para cambiar
A caída do Pittosporum monumental debe ser un punto de inflexión para repensar a xestión do xardín
histórico da Alameda. A Asociación fai un chamamento ao Concello e á cidadanía para que se
adopten medidas urxentes de preservación e se reavalié o uso do espazo para eventos que
poidan comprometer o seu futuro.

Escrito enviado ao Concello

Documentación adicional:

• Denuncia anterior de Amigas das Árbores sobre o impacto do Cíes Market na conservación da
Alameda
• Escrito á Dirección xeral do Patrimonio Cultural da Xunta de Galicia para que exerza as dúas
competencias de protección do Xardín Histórico da Alameda de Vigo

O eucalipto monumental do Nicolás Peña, mutilado, pero salvado da talla

Eran as 11:43 h deste venres 20 de decembro, cando nos chega o aviso dun veciño: están tallando o eucalipto monumental dos xardíns do Nicolás Peña!. A nova correu rápido polo chat de watshap de Amigas das árbores e se desprazaron ata alí os compañeiros e compañeiras que poideron. 

Cando chegou, primeiro, Xan, media hora despois do aviso, a grúa e as motoserras facían o seu tremendo traballo de desramado previo á talla que tiñan programada. A rápida acción do noso compañeiro logrou parar temporalmente a talla, ao advertir aos operarios da necesidade de permisos; chamou tamén á policía local e ao Seprona, logrando que se personasen tamén no lugar responsables de mantemento que afirmaron que executaban unha orde da xerencia do Hospital (hoxe dependente do SERGAS). Deulle tempo a documentar fotograficamente a operación e enviarnos as imaxes.

Con elas, demos rápido aviso dos feito en redes sociais e pouco despois achegáronse varias compañeiras máis, que serviron de reforzo para lograr disuadir á empresa que operaba contra a árbore. Non foron quen de parar a corta de grandes ponlas e dun inorme anaco da copa, pero lograron (esperemos que definitivamente) que pararan a prevista talla deste centenario exemplar.

Esta preciosa árbore queda agora ferida, danada, mutilada, pero será de mostra viva da ignorancia e estupidez de quen decidiu a talla e, sobre todo, mostra de que hai persoas que poñen os seus corpos fronte a barbarie e a favor do noso patrimonio contra os arboricidas. Grazas a todas as que participáchedes, ata onde foi humanamente posible, en parar esta defeita patrimonial.

Aportamos unha reportaxe fotográfica do exemplar antes, durante e despois da acción arboricida da xerencia do Nicolás Peña:

En 2011 (foto Javier G.)

En 2017 (Foto Javier G.)

2024 (Foto Javier G.)

As nosas Amigas das Árbores en acción. Grazas!