O moucho de orellas entre nós

Amigas das Árbores celebra a presenza do Moucho de Orellas en varios espazos verdes ameazados de Vigo

A Asociación Amigas das Árbores de Vigo quere compartir coa cidadanía unha noticia tan fermosa como esperanzadora: nestes últimos días foi detectada a presenza e o canto do Moucho de Orellas (Otus scops) en distintos espazos verdes da cidade, entre eles a Finca Matías, a Alameda, a Falperra e o Parque do Castro.

A presenza desta elegante ave nocturna, discreta e cada vez menos frecuente nos ámbitos urbanos, constitúe un auténtico indicador da importancia ecolóxica destes espazos arborados, así como da necesidade da súa conservación fronte ás continuas agresións urbanísticas e arboricidas que sofren.

Non deixa de resultar significativo que os lugares onde se está a escoitar este moucho coincidan precisamente con zonas ameazadas ou sometidas nos últimos anos a podas agresivas, talas, compactación do solo ou proxectos de forte impacto sobre o arborado. É o caso da Finca Matías, actualmente ameazada por un proxecto de megaparque infantil incompatible coa conservación do seu carácter natural; da Alameda de Vigo, sometida á presión do Cíes Market; da Falperra ou do Parque do Castro, escenarios habituais de mutilacións e eliminación de arborado maduro.

O Moucho de Orellas é unha especie ligada a masas arbóreas tranquilas e relativamente maduras, nas que atopa refuxio, alimento e condicións adecuadas para o descanso e a cría. A súa presenza lembra que os parques urbanos non son simples decoracións nin espazos baleiros á disposición de calquera evento ou obra, senón auténticos ecosistemas urbanos que albergan biodiversidade e cumpren unha función ambiental esencial.

Desde Amigas das Árbores queremos tamén facer un chamamento á sensibilidade e á información da cidadanía. O canto nocturno destas aves forma parte da vida natural da cidade e non debe ser interpretado como unha molestia ou un “ruído estraño”, evitando situacións esperpénticas como as vividas recentemente en Vigo, onde se chegou a mobilizar investigacións policiais por sons nocturnos que probablemente forman parte da fauna urbana.

A convivencia coa biodiversidade require coñecemento, respecto e unha nova cultura urbana menos obsesionada co control absoluto do espazo e máis consciente do valor da natureza que aínda sobrevive entre nós.

Amigas das Árbores considera que esta inesperada “visita” do Moucho de Orellas debería servir tamén como advertencia: cada árbore madura talada, cada poda salvaxe e cada espazo natural degradado supoñen unha perda irreparable non só paisaxística, senón tamén ecolóxica.

Nunha cidade cada vez máis artificializada, a presenza desta ave nocturna constitúe unha pequena pero valiosa lección: a biodiversidade aínda resiste en Vigo. A cuestión é se a cidade estará disposta a respectala.

En defensa da Oliveira de Vigo

MANIFESTO EN DEFENSA DA OLIVEIRA DE VIGO: 
UN SÍMBOLO VIVO QUE NON PODEMOS ARRISCAR

Desde a Asociación Amigas das Árbores de Vigo, erguemos a nosa voz para denunciar o perigo inminente que ameaza ao elemento máis sagrado do noso patrimonio natural urbano: a Oliveira do Paseo de Alfonso XII.

1. Un valor incalculable e irrepetible

A Oliveira non é mobiliario urbano nin un elemento decorativo; é a alma de Vigo e a testemuña viva de máis de 200 anos da nosa historia. Como exemplar incluído no Catálogo Galego de Árbores Senlleiras (código 64A), goza dun status de protección especial que obriga ás administracións á súa salvagarda absoluta. É un monumento vivo que non admite substitución nin recuperación en caso de perda.

2. Un proxecto que xoga co límite

A prolongación do túnel de Elduayen supón unha intervención subterránea de gran complexidade na contorna inmediata das raíces da árbore. A proposta de encerrar o seu sistema radicular nunha "xardineira de micropilotes" de 16 metros de diámetro xera riscos críticos documentados:

• Corte de raíces: Calquera raíz que supere o radio de 7-8 metros será seccionada, minguando a absorción de nutrintes e a anclaxe.

• Efecto "Vaso Estanco": Existe o risco de crear unha estrutura de formigón que altere a drenaxe, provocando seca crónica ou encharcamento e hipoxia (asfixia) radicular.

• Dano Silencioso: A compactación do solo pola maquinaria e as vibracións da obra son danos invisibles que poden levar á morte da árbore anos despois de finalizar o túnel.

3. A Trampa da "Viabilidade condicionada"

Rexeitamos a ambigüidade dos informes técnicos que falan dunha “viabilidade condicionada”. Esta declaración non garante a supervivencia a longo prazo, senón que supón que a obra é posible se nada falla. Nunha obra desta magnitude, os imprevistos son a norma, pero no caso da Oliveira, calquera erro será irreversible.

4. O Principio de Precaución como única vía

Denunciamos que a Administración está a delegar a avaliación técnica en informes encargados pola propia entidade promotora, sen contar cunha auditoría ambiental independente e multidisciplinar.

Non se debe xestionar o risco; hai que EVITALO. A protección efectiva debe ser ex ante. Se o proxecto do túnel non pode garantir ao 100% a integridade do sistema radicular e a funcionalidade biolóxica do solo, o proxecto debe ser reformulado.

5. As nosas esixencias

Por todo o anterior, Amigas das Árbores esixe:

1. Transparencia total: Acceso público e monitorización en tempo real dos datos de saúde da árbore durante calquera intervención.

2. Informe Independente: A creación dun panel de expertos en arboricultura, hidroloxía e xeotecnia alleos á promotora da obra.

3. Garantías Reais: Definición de indicadores "gatillo" que obriguen á paralización inmediata da obra ante o menor síntoma de estrés na árbore.

4. Prioridade do Patrimonio: Se hai dúbida sobre a seguridade da Oliveira, a conservación da árbore debe prevalecer sobre calquera infraestrutura de tráfico [661, User Info].

A Oliveira leva séculos en pé. O seu futuro depende do que fagamos agora. Non permitiremos que un símbolo de resiliencia sexa a vítima dunha xestión arboricida camuflada de progreso.

Vigo, a Cidade Olívica, non pode quedar sen a súa Oliveira “dos Cen anos”

DEFENDE A OLIVEIRA. DEFENDE O TEU PATRIMONIO.

Asociación Amigas das Árbores de Vigo

Denunciamos de novo as sistemáticas agresións ao arborado da praia de Canido

Amigas das Árbores denuncia novos ataques ao arborado de Canido e esixe unha investigación urxente

A Asociación Amigas das Árbores de Vigo denuncia a aparición de novos actos vandálicos contra a alineación de plátanos de sombra da praia de Canido, que veñen a confirmar a existencia dun ataque sistemático e continuado contra este arborado público, xa denunciado pola nosa entidade e pola veciñanza desde o ano 2024.

Unha agresión continuada ao arborado desde 2024

No mes de outubro de 2024, Amigas das Árbores presentou denuncia ante o SEPRONA e a Policía Local por un posible envelenamento deliberado das árbores mediante inxección de herbicidas, tras detectarse:

• Perforacións artificiais nos troncos
• Introdución de materiais vexetais a modo de “tapón”
• Presenza dun líquido de cor ámbar, presumiblemente glifosato

Tal e como se recolle na denuncia presentada:
"Semella responder a un plan sistemático que ten por finalidade matar as árbores aos poucos facendo parecer que están ‘enfermas".

A acción veciñal, ante a inacción do Concello, conseguiu frear temporalmente estes ataques, mediante labores de vixilancia e reparación dos danos.

Novos feitos: inserción de elementos metálicos nas raíces
Nos últimos días, a veciñanza descubriu nun dos exemplares a introdución profunda dun tubo metálico nas raíces e a presenza de cableado de cobre inserido no sistema radicular
Tal e como se aprecia nas imaxes achegadas, este tipo de actuación pode provocar:

• Danos estruturais graves no sistema radicular
• Entrada de patóxenos e podremias
• Debilitamento progresivo da árbore ata a súa morte

Estes feitos presentan un claro carácter intencional e reiterado, e poderían constituír delitos ambientais e contra o patrimonio público.

Aviso ás autoridades e nova mobilización veciñal
Ante esta situación, a veciñanza mobilizada, tentou retirar os elementos introducidos e alertou novamente á Policía Autonómica e SEPRONA
Sen que, ata o momento, se teña coñecemento de ningunha investigación efectiva nin identificación dos responsables.

Un caso grave de desprotección do patrimonio público
Para Amigas das Árbores, este caso é especialmente grave porque:

• Trátase dunha alineación arbórea consolidada e de alto valor paisaxístico e ambiental
• Está situada nun espazo público moi frecuentado
• Existe un historial documentado de agresións continuadas

E, malia todo, non existe resposta institucional eficaz

ESIXIMOS

• A apertura inmediata dunha investigación a fondo para identificar aos responsables destes actos vandálicos.
• A intervención coordinada de Policía Local, SEPRONA e Fiscalía, se procede.
• A elaboración por parte do Concello dun plan de protección, seguimento e recuperación do arborado de Canido.
• A realización exclusiva, se é o caso, de: podas sanitarias mínimas e xustificadas. En ningún caso podas drásticas ou mutilacións, que agravan o estado das árbores
• A instalación de medidas de vixilancia preventiva, dado o carácter reiterado dos ataques.

Un ataque deliberado contra a cidade
“Non estamos ante feitos illados, senón ante unha acción continuada e organizada contra o arborado público. Matar árbores lentamente para facelas pasar por enfermas é unha práctica especialmente grave que require resposta inmediata das administracións.”

Chamamento á cidadanía
Facemos un chamamento á veciñanza a continuar co seu labor cívico:

• Estar alerta ante calquera actuación sospeitosa
• Documentar posibles agresións ao arborado
• Defender colectivamente o patrimonio natural da cidade

Asociación Amigas das Árbores de Vigo