En defensa da Oliveira centenaria do Paseo de Alfonso, ameazada polo proxecto de prolongación do túnel de Elduayen

Comunicado de Prensa de AAdAA (e enlace aos documentos presentados ás administracións)

COMUNICADO DE PRENSA

Amigas das Árbores pide á Xunta máis garantías reais para protexer a oliveira do Paseo de Alfonso XII de Vigo.

A asociación alerta de que a “viabilidade condicionada” do túnel non garante a conservación a longo prazo da árbore

A Asociación Amigas das Árbores de Vigo fixo pública hoxe a súa preocupación polo impacto que pode ter o proxecto de prolongación do túnel de Elduayen sobre a oliveira centenaria do Paseo de Alfonso XII, incluída no Catálogo Galego de Árbores Senlleiras e símbolo sobranceiro da nosa cidade.

Tras analizar o informe da Dirección Xeral de Patrimonio Natural da Xunta de Galicia (exp. ACAS-010/2025), a asociación subliña que a autorización autonómica non é plena nin incondicional, senón unha autorización suxeita ao cumprimento estrito de numerosas medidas técnicas e a un seguimento posterior ás obras.

“A Xunta non afirma que o proxecto sexa plenamente compatible coa conservación da oliveira; fala dunha viabilidade condicionada. Isto é un matiz moi importante que a cidadanía debe coñecer”, sinalan desde Amigas das Árbores.

A asociación lembra que a oliveira se atopa actualmente en bo estado de saúde, como acreditan as tomografías e informes científicos, e destaca que esa mellora foi posible grazas á ampliación do seu espazo vital e á redución de presións urbanas na súa contorna. “Precisamente por iso, calquera intervención subterránea profunda debería ser avaliada con extrema prudencia”, indican.

Amigas das Árbores expresa especial preocupación pola falta dunha conclusión clara no informe da Misión Biolóxica de Galicia (CSIC) sobre a compatibilidade do proxecto coa conservación a longo prazo da árbore. “O informe describe a resiliencia da oliveira, pero non avalía de forma expresa os efectos dunha obra subterránea urbana complexa nin garante que o risco asumido sexa aceptable nun exemplar irrepetible”, explican.

A asociación advirte tamén do risco de trasladar a responsabilidade á fase posterior á obra: “Os controis e informes a posteriori son necesarios, pero non poden substituír unha avaliación previa clara cando o dano potencial é irreversible”.

Por todo iso, Amigas das Árbores pide á Xunta de Galicia:

• que encargue a entidades científico-técnicas públicas de Galicia con capacidade e experiencia, un informe pluridisciplinar independente que analice o proxecto municipal dende os aspectos da arboricultura/forestal (Uvigo, Enxeñería forestal, solos e hidroloxía (CRETUS/USC e Lourizán), fitopatoloxía e risco de patóxenos (CFP do Areeiro) e xeotécnica/obra civil (CITEEC UDC).

• que clarifique publicamente se considera garantida a conservación da oliveira a longo prazo,

• que aplique de forma reforzada o principio de precaución,

• e que, de existir dúbidas razoables, esixa unha reformulación do proxecto que reduza aínda máis a afección ao sistema radicular, mesmo se iso implica modificar solucións construtivas ou replantear o proxecto.

“A oliveira da Porta do Sol non é só patrimonio de Vigo, senón de toda Galicia. A súa protección efectiva sería un exemplo de como compatibilizar infraestruturas e respecto polo patrimonio natural”, conclúe a asociación.

ACCESO Á INFORMACIÓN COMPLETA

Informe sobre o proxecto básico de prolongación do túnel emitido pola Direccion xeral de Patrimonio Natural da Xunta de Galicia

• Alegacións de AAdAA ao proxecto básico de prolongación do túnel presentado ao Concello de Vigo

• Escrito de AAdAA de solicitude dirixido á Dirección Xeral de Patrimonio Natural da Xunta de Galicia

• Carta aberta de AAdAA á Xunta de Galicia sobre a protección da Oliveira do Paso de Alfonso XII

O Concello continúa a talar árbores no Castro... cos bombeiros!

Amigas das Árbores rexistramos hoxe o seguinte escrito no Concello de Vigo:

ASUNTO: Solicitude de paralización inmediata das talas no Parque do Castro e denuncia do incumprimento do Prego de Condicións de mantemento das zonas verdes e da Ordenanza Municipal de Zonas Verdes.)

EXPÓN

Que durante os días 24 e 25 do novembre actual, asociadas de Amigas das Árbores de Vigo constataron a realización de talas de árbores no Parque do Castro —espazo catalogado e de especial protección histórica, paisaxística, botánica e cultural— levadas a cabo polo Servizo de Bombeiros de Vigo, empregando maquinaria pesada e realizando cortes de tronco e retirada de exemplares aparentemente sans ou sen evidencia de risco estrutural.

Na imaxe que achegamos (onde se aprecia un grupo de persoas con roupa laboral e un vehículo do servizo de bombeiros executando labores de corte dunha árbore), obsérvase que se están realizando operacións de apeo e tala, malia que:

1. Non consta comunicación pública nin sinalización de perigo que xustifique unha intervención de emerxencia.

2. Non se facilitou, pese a solicitalo, informe técnico previo, motivado e asinado por persoal cualificado, tal e como esixe o Prego de Condicións Técnicas do contrato de mantemento das zonas verdes (Expte. 12853/446).

3. Non hai presenza identificada de técnico responsable in situ, obrigatoria para autorizar e supervisar calquera tala segundo o devandito Prego.

4. A execución das talas por parte do Servizo de Bombeiros constitúe unha anomalía administrativa, pois este corpo só pode actuar en tarefas non propias do seu servizo en caso de risco inminente para a seguridade, o que non foi acreditado en ningún momento.

5. A Contrata Acciona-Mantén, segundo o contrato vixente, é a autorizada para executar estes traballos de mantemento, sempre previa xustificación técnica, e non consta que esté intervindo cos seus medios propios neste caso, o que pode constuir un uso indebido de medios municipais para minimizar custos obrigatorios á Contrata.

6. A situación resulta especialmente grave tendo en conta que a nosa asociación presentou recentemente un escrito rexistrado denunciando o informe técnico de Acciona relativo a actuacións no Castro, sen que o Concello dera resposta ningunha.

O conxunto destes feitos podería supoñer incumprimento do Prego de Condicións, da Ordenanza Municipal de Zonas Verdes e Espazos Naturais, e das obrigas da administración local respecto ao arborado urbano e das normas de protección incluidas na ficha do Catálogo de Bens Culturais do PXOM.

SOLICÍTASE

1. A paralización inmediata de calquera tala ou apeo en curso no Parque do Castro, salvo situación acreditada e documentada de risco extremo.

2. Que se remita con carácter urxente a esta asociación:

   • Informe técnico previo que xustifique cada tala realizada nestes días.

   • Nome e titulación da persoa técnica responsable que autorizou e supervisou as actuacións e do/a técnico/a presente in situ durante eses apeos.

   • Copia da orde de intervención emitida ao Servizo de Bombeiros.

   • Informe de avaliación de risco do exemplar ou exemplares retirados.

3. Que se aclare por escrito:

   • Por que non se empregou á empresa concesionaria Acciona Mantén, tal e como obriga o contrato.

   • Se existe un plan municipal de “apertura de vistas” ou eliminación de arborado no Castro por razóns alleas ao seu estado de conservación e función ecolóxica e paisaxística, tal e como suxiren as actuacións observadas agora e as, neste sentido, realizadas polo Concello nos últimos anos.

4. Que se restaure o cumprimento estrito da Ordenanza Municipal de Zonas Verdes e do Prego de Mantemento e se redacte e tramite un Plan Especial de Protección do Parque do Castro.

5. Que o Concello repare a súa conducta de falta de resposta sistemática ás comunicacións formais da cidadanía organizada, en vulneración do dereito recoñecido pola Lei 39/2015.

SOLICITUDE FINAL

Dada a gravidade das actuacións e o dano irreversíbel que poden causar nun espazo de alto valor patrimonial e natural como o Parque do Castro, solicitamos resposta e actuación inmediata, así como a suspensión cautelar de calquera actuación non xustificada tecnicamente conforme aos criterios de referencia en materia de arboricultura, para validar este tipo de informes.

Sen outro particular, e agardando unha resposta conforme á lei e ao respecto debido á cidadanía,

Asociación Amigas das Árbores de Vigo

O Parque do Castro ante outra tala inxustificada

O Parque do Castro ante outra unha tala inxustificada: por que o informe de Acciona non cumpre mínimos técnicos.

O monte do Castro é un dos espazos verdes máis valiosos de Vigo: un parque catalogado polo PXOM, de especial interese botánico, histórico e paisaxístico. Non só é un pulmón verde no centro urbano, senón tamén un xardín histórico cuxo deseño, composición e madurez arbórea forman parte da memoria cultural da cidade. Por iso, calquera intervención no arborado —e especialmente unha tala— debe basearse en informes robustos, metodoloxías contrastables e decisións transparentes.

Con todo, o documento presentado por Acciona, contrata do mantemento das zonas verdes municipais, para xustificar unha nova tala significativa no parque, non ofrece garantías suficientes nin cumpre co rigor técnico mínimo esixible nun espazo protexido.

1. Un informe sen metodoloxía nin criterios verificables

A primeira e máis grave eiva do informe é a ausencia absoluta de metodoloxía. Un documento desta natureza debería describir con claridade:

• o método de avaliación empregado (VTA, SIA, QTRA…),
• os criterios utilizados para determinar risco estrutural,
• as probas diagnósticas realizadas (tomografía, resistografía, sondaxes, análise fitopatolóxica),
• indicadores obxectivos de dano ou deterioro,
• bibliografía e normativa de referencia.

Nada disto aparece. En lugar diso, atopamos afirmacións xenéricas, valoracións vagas e unha diagnose imposible de contrastar. Un informe técnico serio debe permitir replicar o proceso e verificar a conclusión; neste caso, resulta imposible.

2. Descrición insuficiente dos exemplares e ausencia de alternativas

O documento clasifica diversos exemplares como “secos”, “en mal estado” ou “sen recuperación posible”, pero sen:

• porcentaxes de seca ou perda de follaxe,
• graos de afectación da copa ou presenza de podremias,
• identificación de patóxenos,
• análise do historial de podas anteriores (moitas delas severas e con impacto acumulativo),
• descrición das condicións de solo, compactación ou estrés hídrico,
• avaliación de cargas ou inclinación.

As fotografías —mesmo as xeorreferenciadas— non sosteñen unha diagnose sólida. Varias árbores amosan debilitamento, pero non necesariamente morte total nin risco inminente.

Nunha xestión arborícola responsable, a tala é sempre a última opción, e deben valorarse previamente:

• podas de seguridade,
• reducción de copa moderada,
• melloras no solo e hidratación,
• tratamentos fitosanitarios,
• seguimento periódico monitorizado.

Nada no informe indica que se analizasen estas alternativas.

3. Ignorancia do carácter catalogado e do valor histórico do parque

Nun espazo protexido e recoñecido polo seu valor botánico e paisaxístico, é obrigatorio avaliar:

• o impacto das talas no conxunto do arboredo,
• a alteración da composición e lectura paisaxística,
• a afección aos valores histórico-botánicos do parque,
• a coherencia coas prescricións do PXOM.

O informe trata o Castro como se fose unha zona verde calquera, omitindo por completo o seu carácter singular como xardín histórico en altura, con exemplares maduros e unha estrutura arbórea case centenaria.

4. As fotografías xeorreferenciadas non compensan a falta de análise

A inclusión de imaxes xeorreferenciadas é positiva, pero insuficiente. Unha fotografía non permite avaliar:

• o estado interno da madeira,
• a estabilidade estrutural,
• a presenza de podremias internas,
• o grao de risco real,
• o impacto acumulado de podas pasadas.

Sen probas instrumentais nin parámetros cuantificativos, a diagnose queda reducida a unha observación superficial.

5. Un histórico de talas que require explicación

Nun artigo recente de Anton Lois na Voz de Galicia, no que se critica o informe de Acciona e se denuncian as actuacións do Concello no Parque do Castro, indícase que en oito anos cortáronse 31 árbores no Monte do Castro. Este dato revela que non estamos ante un episodio illado, senón ante un proceso continuado de redución do arborado nun dos parques máis emblemáticos da cidade.

Un histórico así demanda:

• explicación detallada das causas,
• documentación técnica transparente,
• avaliación do impacto acumulativo sobre o ecosistema do parque,
• publicación dos informes asociados a cada tala.

A cidadanía ten dereito a coñecer que está a ocorrer co arborado dun espazo catalogado e especialmente sensible.

6. Que esiximos desde Amigas das Árbores de Vigo

Á vista destas deficiencias, consideramos imprescindible solicitar:

1. Suspensión inmediata de calquera tala baseada nun informe insuficiente.

2. Avaliación independente por parte de profesionais externos

Especializados en arboricultura, biomecánica e conservación do patrimonio natural.

3. Publicación íntegra de todos os informes técnicos

Incluíndo metodoloxías, probas, alternativas estudadas e planos de situación.

4. Inventario e histórico detallado das talas no Castro

Nos últimos dez anos: especie, idade estimada, diámetro, motivo e documentación asociada.

5. Cumprimento estrito das prescricións de protección do PXOM

Incluíndo a obriga de preservar o carácter histórico e paisaxístico do parque.

O Castro merece rigor e proteccion, non improvisación

O parque do Castro non é só un espazo verde: é un lugar de memoria, un xardín histórico, un símbolo da cidade. As súas árbores non poden ser tratadas como elementos substituíbles nin xestionadas con informes apresurados.

O dato de 31 talas en oito anos reforza a necesidade dunha revisión profunda do modelo de mantemento e dunha maior transparencia. A conservación responsable do arborado urbano require metodoloxía, ciencia, planificación e respecto polo patrimonio.

Desde Amigas das Árbores de Vigo seguiremos vixiando, documentando e defendendo este espazo único, porque a saúde do Castro é tamén a saúde ambiental e cultural da nosa cidade.

Accede aquí ao escrito que presentamos no Rexistro do Concello de Vigo coa análise crítica do informe xustificativo de tala redactado pola Contrata de Mantement de Zonas verdes, Acciona/Mantén.

O Cíes Market volve ameazar a pervivencia do Xardín histórico da Alameda

A pesar das reiteradas e fundamentadas denuncias da nosa Asociacion e de varios colectivos cidadáns, sobre a instalacion no Xardín histórico da Alameda de Vigo do falso mercado de Nadal chamado Cíes Market (realmente un negocio de explotación privada dun espazo público con mais de 100 casetas de comida rápida e bebidas alcohólicas), o Concello de Vigo permitiu iniciar nestes días, a instalación de estruturas no Xardín que anteceden á colocación das casetas. Nestes días volvimos a denunciar o grave incumprimento por parte do Concello e da Xunta de Galicia dos seus deberes de protección e conservación deste espazo urbano catalogado e enviamos protestas formais por inacción á Valedora da Cidadanía de Vigo e Valedora do Pobo de Galicia.

De seguido, facemos un texto de resume das nosas razóns recollidas nos varios escritos dirixidos ás administracions responsables:

INFORME DE SÍNTESE SOBRE O IMPACTO CRÍTICO DO USO COMERCIAL DA ALAMEDA DE VIGO PARA A PRESERVACIÓN DO XARDÍN HISTÓRICO:

O uso comercial intensivo ten un impacto significativamente negativo e prexudicial na conservación do arborado histórico catalogado, alterando os seus valores culturais, ambientais e a súa integridade física.

Este tipo de uso, exemplificado pola instalación anual de eventos como o "Cíes Market" na Alameda de Vigo (un xardín histórico catalogado), é considerado radicalmente incompatible cos valores que fundamentan a protección destes espazos.

Os principais impactos do uso comercial intensivo sobre o arborado e o xardín histórico inclúen:

1. Danos Físicos e Estruturais no Arborado e no Solo

O impacto máis grave e repetido é o dano físico e o deterioro das condicións de crecemento.

• Compactación do solo e danos radiculares: O tránsito constante de vehículos pesados e maquinaria durante os procesos de montaxe e desmontaxe, así como a afluencia masiva de persoas e a instalación de estruturas pesadas(como as 102 casetas comerciais do Cíes Market), provocan a compactación extrema do solo. A compactación do solo é un dos factores máis prexudiciais para o desenvolvemento radicular das árbores urbanas, xa que impide a absorción adecuada de auga e nutrientes, e reduce o osíxeno dispoñible no chan.

• Danos mecánicos directos: Prodúcense danos mecánicos nas raíces e nos troncos debido ao paso de vehículos pesados e á instalación de estruturas temporais/permanentes.

• Uso indebido das árbores: Utilízase o arborado como soporte para cables e luces. Por exemplo, instaláronse cables atados ao tronco de árbores monumentais e unha noria instalouse rozando as pólas dunha Casuarina (incluída no Catálogo de Árbores Senlleiras de Galicia).

2. Deterioro Fisiolóxico e Risco para a Seguridade

A alteración do medio físico e os danos causados directamente contribúen a un grave debilitamento da saúde do arborado.

• Estrés fisiolóxico e fitosanitario: O arborado presenta síntomas de estrés fisiolóxico (como perda prematura de follaxe e rexeneración deficiente) e problemas fitosanitarios graves, incluíndo a presenza de fungos patóxenos. O informe técnico do Areeiro confirmou un estado preocupante de deterioro, chegando a ser crítico en grandes exemplares da Alameda.

• Risco de seguridade: O debilitamento das árbores centenarias e a perda de vitalidade xeral (con numerosas pólas secas e debilitamento estrutural) aumentan o risco de desprendemento ou caída de exemplares, o que compromete a seguridade das persoas. A caída dun exemplar de Pittosporum undulatum centenario foi relacionada co impacto acumulado destas actividades.

• Alteración do hábitat: A contaminación lumínica (iluminación artificial masiva) e a contaminación acústica(megafonía) afectan negativamente a avifauna residente e o equilibrio ecolóxico do espazo. Ademais, a acumulación de residuos e os fumes do cociñado nas casetas contribúen á degradación.

3. Impacto na Integridade e Valores Culturais

O uso comercial intensivo e as prácticas de mantemento asociadas desvirtúan o carácter de monumento vivo que posúe un xardín histórico.

• Incompatibilidade de uso: O xardín histórico, que debe ser un lugar apracible que favoreza o contacto coa natureza, o silencio e a meditación, é transformado durante catro meses nun recinto comercial. O uso debe ser controlado en función da súa fraxilidade para preservar a súa esencia e mensaxe cultural. Os traballos de mantemento e conservación deben ter prioridade sobre as servidumes de utilización.

• Alteración da tipoloxía histórica: As intervencións ou a falta de reposición axeitada tras os danos alteran a tipoloxía e identidade histórica do espazo. Por exemplo, a substitución de árbores de gran porte (como un Pittosporum undulatum ou unha Washingtonia) por pequenas plantas "decorativas" non respecta os principios da Carta de Florencia, que esixe que a reposición de especies manteña a coherencia e estrutura histórica do espazo.

• Risco de degradación do patrimonio monumental: A conservación dun xardín histórico require un "perpetuo equilibrio" entre o movemento cíclico da natureza e a vontade artística. Un uso incompatible pon en perigo este equilibrio e a conservación do seu contorno apropiado.

4. Consecuencias da Mala Xestión

Ademais dos danos directos do uso comercial, o arborado catalogado é afectado por:

• Prácticas de poda inadecuadas: Obsérvanse podas severas e mutiladoras (como os terciados e desmochados) que alteran irreversiblemente a arquitectura das copas. Estas prácticas son anticientíficas e son contrarias á Ordenanza municipal, ao prego de condicións do contrato de mantemento e ao Estándar Europeo de Poda. As podas agresivas debilitan a árbore e fana máis susceptible a pragas e enfermidades.

• Falta de control e inacción administrativa: O Concello, como titular, é acusado de incumprir os seus deberes legais de conservación e de permitir que a contrata actúe sen control efectivo, obviando os informes técnicos que xa advertiran do impacto negativo destas actividades no xardín histórico catalogado.

• Incumprimento da normativa de patrimonio: A instalación de usos temporais (como o Cíes Market, que dura máis de 72 horas) en bens catalogados, como os xardíns históricos, require autorización previa da Consellería competente en materia de patrimonio cultural (Dirección Xeral de Patrimonio Cultural). A falta desta autorización é sinalada como unha infracción grave da Lei 5/2016 do Patrimonio Cultural de Galicia.

En resumo, o uso comercial intensivo sobre o arborado histórico catalogado tradúcese en danos irreversibles nas estruturas vexetais (raíces e troncos), debilitamento da vitalidade por compactación do solo e falta de coidados, riscos de seguridade pública e unha desnaturalización do carácter patrimonial do lugar, que perde a súa esencia como monumento vivo para converterse nun espazo de explotación lucrativa incompatible.

A Erythrina da rúa Pracer , xa ten luz propia. Simboliza a nosa loita contra a barbarie arboricida do cableado de Nadal.

Escrito enviado ao Rexistro xeral do Concello de Vigo

A Asociación Amigas das Árbores de Vigo, entidade sen ánimo de lucro e legalmente constituída para a defensa do patrimonio arbóreo e natural da cidade, diríxese a esta administración para denunciar a reiterada e consciente vulneración da Ordenanza Municipal de Zonas Verdes e Espazos Naturais pola colocación masiva de cableado e dispositivos luminosos sobre árbores urbanas.

No presente mes de agosto de 2025, a empresa Iluminaciones Ximénez, contratada polo Concello para a instalación da iluminación de Nadal, iniciou xa os traballos de colocación de cableado sobre diversos exemplares arbóreos, como parte da ornamentación anunciada recentemente polo Sr. Alcalde nos medios de comunicación, dando así inicio, de maneira anticipada e publicitada, ao denominado “Nadal vigués”.

En concreto, unha afiliada da nosa Asociación puido constatar que na rúa Pracer, os operarios da empresa estaban a colocar cableado sobre unha Erythrina crista-galli na rúa Pracer (árbore ornamental de gran valor paisaxístico e ecolóxico), ante o que manifestaron que “esa árbore levará cables, si ou si”, facendo caso omiso das advertencias relativas á ilegalidade da práctica¹.

Esta actuación vulnera o disposto no Artigo 16 da Ordenanza Municipal de Zonas Naturais e Espazos Verdes, que dispón de forma categórica que está prohibido o seguinte:

“Arrincar ou partir árbores, pelar ou arrincar as súas cortizas, cravar puntas, atar ás mesmas randeiras, escaleiras, ferramentas, soportes de andamiaxe, ciclomotores, bicicletas, carteis ou calquera outro elemento, gabear ou subir ás mesmas.”

Esta redacción non contempla ningunha excepción. Polo tanto, calquera colocación de elementos nas árbores é ilegal, con independencia de que estea avalada por un contrato municipal, por unha autorización interna ou por calquera outro tipo de acordo administrativo.

Ademais, como xa denunciamos nese Concello por escrito de novembro de 2024, estas intervencións preceden ou acompañan brutais podas realizadas pola empresa de mantemento Acciona, que mutilan severamente as copas das árbores para facilitar o traballo posterior de instalación da iluminación, alterando irreversiblemente a súa estrutura, saúde e función ecolóxica, como resultou evidente na “campaña” do Nadal de 2024, coa morte e grave debilitamento de centos de árbores que aínda hoxe amosan evidentes mostras dos danos que aquela actuación provocou en toda a cidade.

Estas prácticas, amplamente documentadas na tempada pasada, afectan a centos de exemplares e supoñen un atentado directo contra:

• O benestar do arborado urbano e a súa capacidade de supervivencia.

• Os compromisos ambientais do Concello en materia de biodiversidade urbana.

• A legalidade vixente municipal e contractual.

En consecuencia, 

SOLICITAMOS:

1. Que se ordene a inmediata paralización da colocación de elementos luminosos, guirnaldas ou cableado sobre o arborado urbano de Vigo, en cumprimento da Ordenanza Municipal de Zonas Verdes.

2. Que se prohiba expresamente no contrato vixente coa empresa Ximénez, ou en calquera contrato relacionado coa ornamentación urbana, o uso do arborado como soporte de iluminación ou outros elementos.

3. Que se realice unha auditoría independente sobre os efectos das podas realizadas nos últimos anos con motivo da campaña de Nadal e os danos acumulados no arborado urbano da cidade.

4. Que se nos responda por escrito a esta denuncia e se nos informe das medidas que o Concello prevé adoptar para garantir o cumprimento da normativa e a protección efectiva das árbores.

ADVERTIMOS:

Dado o carácter reiterado, sistemático e consciente destas actuacións, a nula resposta do Concello aos nosos escritos de advertencia, e oincumprimento da legalidade vixente por parte da propia administración local, esta Asociación:

• Estuda o inicio de accións legais, tanto administrativas como penais, por prevaricación ambiental, dano ao patrimonio público e vulneración das normativas de protección ambiental e contratación pública.

• Pon en coñecemento da cidadanía e da prensa estas prácticas, e iniciará unha campaña pública de denuncia se estas actuacións non son paralizadas e revertidas de inmediato.

Vigo non pode continuar sendo un escenario de destrución sistemática do seu arborado en nome do espectáculo. A saúde ambiental, o benestar común e o respecto ás leis están por riba do marketing.

Agradecendo de antemán a súa atención, e quedando á espera dunha resposta formal,

1 Esta árbore de gran valor paixasístico e ornamental, en perfecto estado de saúde e coa copa natural que non presentaba problema ningún, foi brutalmente mutilada e deformada en 2024 para “preparala” para a colocación de cableado e leds.

Deformación grave da copa da Erythrina como consecuencia da brutal poda de 2024 para colocarlle o cabled¡ado de Nadal nese ano. 

Amigas das Árbores de Vigo esixe a conservación das árbores da urbanización Hernán Cortés/María Berdiales

A Asociación Amigas das Árbores de Vigo, entidade sen ánimo de lucro comprometida coa protección e conservación do patrimonio arbóreo urbano e natural da cidade, desexa manifestar a súa profunda preocupación pola posíbel eliminación de tres árbores de gran porte no ámbito da actuación urbanística situada nas rúas Hernán Cortés/María Berdiales.

Segundo as novas recollidas en medios de comunicación (ver: "Una nueva plaza y dos edificios de ocho alturas en el centro de Vigo") e información urbanística dispoñible, no proxecto inicial contemplábase a conservación expresa destas tres árbores senlleiras, situadas na parcela afectada e de elevado valor ecolóxico e paisaxístico.

Porén, contamos con información fiable segundo a cal, contravindo o previsto no propio proxecto, a promotora estaría a planificar a súa eliminación, empregando a habitual e desacreditada fórmula do "transplante", que xa foi empregada noutras actuacións da cidade con resultado fatal para as especies afectadas.

Cítase como antecedente directo a tala dos cedros da Ronda de Don Bosco durante as obras de humanización da zona, pese a que nun primeiro momento figuraban como “conservados”. Esta práctica repítese como unha estratexia para acalar a oposición veciñal e ambientalista durante a fase inicial do proxecto.

CONSIDERACIÓNS LEGAIS E NORMATIVAS:

1. A Ordenanza Municipal de Zonas Verdes e Espazos Naturais do Concello de Vigo (OMA) establece, no seu artigo 4, o principio de conservación do arborado urbano e a obriga de evitar calquera eliminación innecesaria de especies arbóreas consolidadas. 

2. O Prego Técnico do contrato de mantemento de zonas verdes actualmente en vigor, especifica que o transplante de árbores de gran porte só pode realizarse con criterios técnicos rigorosos e previa autorización municipal, baseándose nun informe detallado sobre a viabilidade e impacto da operación.
   

3. A política europea de adaptación ao cambio climático, e as directrices nacionais en materia de infraestrutura verde, sinalan como prioridade a conservación de árbores maduras en solo urbano como mitigadores do efecto illa de calor, reguladores hídricos e soporte da biodiversidade.

En consecuencia, 

SOLICITAMOS:

1. Que o Concello de Vigo verifique de inmediato que as dúas árbores sinaladas como “a conservar” no proxecto de urbanización en María Berdiales/Hernán Cortés non sexan retiradas nin trasladadas, nin directa nin indirectamente, mediante subterfuxios coma o chamado “transplante”.

2. Que se nos remitan os apartados e informes referidos ao arborado relativos ao proxecto na parcela, para garantir a transparencia no seu cumprimento.

3. Que se obrigue á promotora ao cumprimento estrito do proxecto aprobado, sen modificacións encubertas ou a posteriori en detrimento do arborado, e que se exixa informe de técnico municipal competente para calquera actuación que poida afectar as devanditas árbores.

4. Que se nos responda por escrito no prazo legalmente establecido, indicando as medidas que se van adoptar para garantir a integridade das árbores afectadas e o cumprimento da normativa vixente.

En caso contrario, esta Asociación valorará as vías legais e administrativas procedentes, así como a denuncia pública e social do caso, dada a reiteración de actuacións similares que afectan gravemente ao patrimonio natural urbano de Vigo.

Quedamos á espera dunha pronta resposta,

 

A morte da Faia catalogada en Castrelos, alerta sobre a situación das árbores senlleiras en Vigo

A morte e descatalogación dunha faia centenaria en Castrelos alerta sobre o risco real das árbores senlleiras catalogadas no xardín histórico da Alameda da Praza de Compostela de Vigo.

Foto Atlántico Diario

Dende Amigas das Árbores de Vigo lamentamos profundamente a recente morte dunha faia centenaria no parque de Castrelos, segundo informa a prensa hoxe, e alertamos de que esta perda non é un feito illado nin casual, senón o síntoma dun modelo de xestión forestal urbana que está a poñer en risco o noso patrimonio arborado máis valioso. A morte desta árbore incluida no Catálogo de Árbores Senlleiras de Galicia e protexida por esa figura legal, pónos novamente en alerta sobre a grave situación das árbores senlleiras catalogadas no Xardín histórico da Alameda de Vigo que pode acabar na súa evitable perda.

A situación da Alameda da Praza de Compostela é outro exemplo preocupante. A pesar de tratarse dun xardín histórico protexido, cunha alineación de árbores monumentais, o seu mantemento evidencia prácticas neglixentes que están a afectar directamente a súa saúde e conservación. Así o constata o recente informe técnico emitido pola Estación Fitopatolóxica do Areeiro, da Deputación de Pontevedra, que analizaba o impacto da instalación do "Cíes Market" e outras prácticas agresivas sobre os exemplares da Alameda.

Este informe, xa remitido á Xunta de Galicia e ao Concello de Vigo, recolle a existencia de danos estruturais en raíces e base de tronco, cortes de pólas de gran calibre sen criterio técnico, compactación de substrato e uso de materiais inapropiados, entre outros problemas. Estes datos son de especial gravidade ao tratarse dunha zona sometida a réxime de protección patrimonial, e con árbores que forman parte do Catálogo galego de árbores senlleiras.

A nosa asociación esixe que se poñan en marcha actuacións urxentes para garantir a conservación efectiva destes exemplares, cunha planificación de mantemento profesional, con técnicos cualificados e conforme ás boas prácticas internacionais, como as recollidas no Estándar Europeo de Poda.

O caso da faia de Castrelos, ao igual que os exemplares da Alameda, debería ser un punto de inflexión. A cidadanía ten dereito a espazos verdes ben conservados, vivos, seguros e sans. Non podemos continuar ignorando os sinais que o noso patrimonio vexetal está a enviar.

FONTES:

Remisión á Xunta de Galicia e ao Concello de Vigo do informe da Estación Fitopatolóxica do Areeiro sobre impactos no Xardín histórico da Alameda de Vigo: https://amigasdasarboresvigo.blogspot.com/2025/06/informe-da-estacion-fitopatoloxica-do.html

"Muerte de un árbol que había que proteger”: https://www.lavozdegalicia.es/noticia/vigo/2025/07/18/muerte-arbol-habia-proteger/0003_202507V18C1991.htm

“Castrelos pierde un árbol “senlleiro” y mantiene tres especies”: https://www.atlantico.net/vigo/castrelos-pierde-arbol-senlleiro-mantiene_1_20250717-3921391.html

O Rally Rías Baixas "recupera" unha proba no Monte do Castro: que barbaridade é esta?

O RALLYE RÍAS BAIXAS 2025 CONVIRTE O MONTE DO CASTRO NUNHA PISTA DE CONTAMINACIÓN: A HIPOCRISÍA INSTITUCIONAL DESENMASCARADA 

En plena onda de calor, coa cidade promovendo políticas de baixas emisións e mobilidade sostible, resulta absolutamente inxustificable que se permita a entrada de ducias de vehículos de competición a escape libre nun dos poucos espazos naturais urbanos da cidade, con consecuencias graves para a fauna, o arborado histórico e a veciñanza.

Por que rexeitamos o tramo do Castro:

• O Monte do Castro, con 21 hectáreas de superficie e árbores centenarias, é recoñecido como unha zona de elevado valor ambiental, arqueolóxico e paisaxístico, sendo considerado a "única illa verde de suficiente tamaño" no centro urbano.

• O ruído e a contaminación producidos por coches de competición provocan un impacto directo sobre a avifauna urbana, especialmente en período de aniñamento, e xerarán estrés e abandono de niños.

• A actividade pon en risco o arborado e causa degradación do solo, compresión, erosión e danos mecánicos en zonas relevantes do parque.

• A iniciativa contravén o que se supón que debe ser un parque botánico e de lecer ambiental, transformándoo nun circuíto temporal de espectáculo e velocidad.

"Este espazo non é un circuíto deportivo. É un parque para as persoas, para a natureza e para a xente que busca sombra, silencio e aire limpo", recoñecen desde a Asociación.

- ¿Por qué se recupera este tramo despois de anos eliminado se sabemos que é un atentado ecolóxico? 

¿Como se xustifica que vehículos de combustión libre (moitos sen filtros antipartículas) rugan nunha zona declarada de interese natural e histórico?

Non é casualidade: é elección política. Permitir que o Rallye Rías Baixas arrase o Monte do Castro é unha mostra de cinismo institucional. Mentres cidades europeas pechan centros históricos a coches, Vigo regresa aos anos 70. Isto non é progreso: é barbarie ambiental disfrazada de espectáculo. 

Unha decisión que, en plena crise climática e promesas de "sostibilidade", expón a traxedia da desconexión política coa realidade ambiental de Vigo. 

Desde Amigas das Árbores esiximos aos organizadores, ao Concello de Vigo e aos patrocinadores públicos do evento, Deputación de Pontevedra e Xunta de Galicia:

1. Suspender de inmediato o tramo urbano no Monte do Castro, antes de que se produzan impactos irreparables.

2. Iniciar un proceso de revisión ambiental do uso de espazos públicos que impida actividades de motor neste tipo de parques urbanos.

3. Comprometerse públicamente a promover eventos compatibles coa conservación, como actividades de observación natural, pedagoxía ambiental ou lecer calmado, coherentes coas zonas de baixas emisións e co modelo de cidade saudable.